Tanrı'nın bağışlamasını almak ve O'nun yardımıyla bunu başkalarına da göstermeyi öğrenmek üzerine yedi gün.
1. Gün
Bugünün okuması
Düşünce
Açık bir akşamda gece gökyüzünü gözünüzün önüne getirin: doğu arkanızda uzanıyor, batı önünüzde, aralarında da hiçbir insan ayağının yürüyemeyeceği kadar uçsuz bir mesafe var. Mezmur yazarı, Tanrı'nın günahımızla ne yaptığını anlatmak istediğinde işte bu görüntüye başvurur. O günahı yalnızca bir kenara koymaz, bir dosyaya kaldırmaz. Onu uzaklaştırır. Tamamen. Sonsuza dek. "Doğu batıdan ne kadar uzaksa, isyanlarımızı bizden o kadar uzaklaştırdı" (Mezmur 103:12). Mezmur, bu Tanrı'nın kim olduğunu hatırlatarak başlar: başarısızlıklarımızı sayıp duran uzak bir yargıç değil, "şefkatli ve lütufkâr, tez öfkelenmeyen, sevgisi pek çok" bir Baba (Mezmur 103:8). İlk kez okuyan biri için burada durmaya değer: Kutsal Kitap'ın Tanrısı sizi yanlış yaparken yakalamak için beklemiyor. Yaptığınız her yanlışı zaten biliyor ve size doğru attığı ilk adım mahkûmiyet değil, merhamettir. Yıllardır Rab'le yürüyenler için belki fark etmediğiniz bir noktaya bakalım. Mezmur yazarı Tanrı'nın "bizim nasıl yaratıldığımızı bildiğini, toprak olduğumuzu anımsadığını" söyler (Mezmur 103:14). Buradaki "anımsar" sözcüğü küçümseme değil, şefkat taşır. Tanrı zayıflığımızı unutup sonra tökezlediğimizde sabırsızlanmaz. Bir baba küçük çocuğunu nasıl özenle kollarında taşırsa, O da kırılganlığımızı öyle taşır: çocuğun henüz neyi kaldıramayacağını bilir ve bu yüzden yumuşak davranır. Bu, bağışı nasıl karşıladığımızı değiştirir. Çoğumuz Tanrı'nın affını zihnimizde kabul ederiz, ama yıllarca göğsümüzde utancın yükünü taşırız. Mezmur buna izin vermez. O günahınızı doğunun batıdan uzaklığı kadar uzaklaştırdıysa, gidip onu geri getiremezsiniz. O gitti. Geriye siz kalırsınız: bilinen, kucaklanan ve merhameti göklerden yüce olan bir Baba tarafından sevilen siz. Bugün bu gerçeğin belirli bir yere inmesine izin verin. Arkanızda sürüklediğiniz tek bir başarısızlığı düşünün. Tanrı onu çoktan uzaklaştırdı. O'nun gömdüğü şeyi taşımak zorunda değilsiniz.
2. Gün
Bugünün okuması
Düşünce
Petrus cömert davrandığını sanıyordu. Zamanın kültüründe haham öğretmenler genellikle birini üç kez bağışlamanın fazlasıyla yeterli olduğunu öğretirdi. Petrus öne çıkıp yedi kez teklif ettiğinde, yani beklenen sayının iki katı ve üstüne bir tane daha eklediğinde, büyük olasılıkla onaylayıcı bir baş sallama bekliyordu. Oysa İsa ona, bütün hesapları durduran bir sayıyla karşılık verdi: "Sana yedi kez demiyorum, yetmiş kere yedi kez derim" (Matta 18:22). İsa dört yüz doksanlık yeni bir sınır koymuyordu. Sınırın kendisini ortadan kaldırıyordu. Birini kaç kez bağışladığınızı saymaya başladığınız anda, bağışlamanın ne olduğunu zaten yanlış anlamışsınız demektir. İsa'nın öğrettiği biçimiyle bağışlama, sınırı olan bir işlem değildir. O, yüreğin duruşudur. Öyle büyük bir şey almış olmaktan akan bir duruştur ki, başka birinin bize borçlu olduğu hiçbir borç onunla kıyaslanamaz. Arkadan gelen benzetme bunu canlı kılar. Bir kul krala on bin talant borçludur. Bu, kalabalığı güldürecek kadar saçma bir sayıdır. Bir talant yaklaşık yirmi yıllık ücret demekti. On bin talant, ödenmesi imkânsız, dağ gibi bir borçtu. Kral hepsini karşılıksız ve tamamen bağışlar. Sonra aynı kul, kendisine yüz dinar borçlu olan bir arkadaşını bulur. Bu, yaklaşık üç aylık ücrettir. Onu zindana attırır. Karşıtlık ince değildir. Bizi kendimizi sorgulamaya itecek kadar çarpıcıdır. Benzetmenin her imana sahip kişiye sessizce yönelttiği soru şudur: Ne kadar bağışlandığınızı biliyor musunuz, gerçekten biliyor musunuz? Teolojik bir bilgi olarak değil, ilikte hissedilen bir şey olarak? Çünkü o borç bizim için gerçek olduğunda, yani Tanrı'nın bizim adımıza yerinden oynattığı on bin talantlık dağı kavradığımızda, başkalarına karşı beslediğimiz yüz dinarlık dertler çok farklı görünmeye başlar. Başkalarını bağışlamak zordur. Kimse başka türlüymüş gibi davranmamalı. Ama oraya giden yol hep aynı biçimde başlar: Çarmıha dönmek ve orada sizin için neyin silindiğini anımsamak.
3. Gün
Bugünün okuması
Düşünce
Pavlus bu konuya yavaş yavaş girmez. Bir listeyle başlar: acılık, öfke, kızgınlık, bağırıp çağırma, iftira, kötülük. Efesliler'e bunların hepsini üzerlerinden atmalarını söyler (Efesliler 4:31). İlk kez okuyan biri için "üzerinizden atın" güçlü bir ifadedir. Bir paltoyu çıkarır gibi bir şeyi üstünden sıyırıp atmak demektir. Bunlar yalnızca idare edilmesi gereken kötü alışkanlıklar değildir. Mesih'le giydirilmiş birinin üzerinde durmaması gereken giysilerdir. Sonra alternatif gelir ve bu, "daha çok çabalayıp nazik olun" demek değildir. Pavlus şöyle yazar: "Birbirinize karşı iyi yürekli, şefkatli olun. Tanrı da sizi Mesih'te bağışladığı gibi, siz de birbirinizi bağışlayın" (Efesliler 4:32). Bu ölçü soluk kesicidir. "Bağışlanmak isteyeceğin gibi bağışla" denmiyor. "Hak ettiklerinde bağışla" da denmiyor. Tanrı sizi Mesih'te nasıl bağışladıysa, öyle bağışlayın. Bizim bağışlamamızın ölçüsü, O'nun bağışlamasının ölçüsü olmalıdır. Koloseliler, tecrübeli okurların bazen çok çabuk geçtiği bir söz ekler: "Birbirinize katlanın" (Koloseliler 3:13). Katlanmak, bağışlamanın sessiz akrabasıdır. Bağışlama, işlenmiş bir yanlışla ilgilenir. Katlanmak ise kusurlu insanlarla birlikte yaşamanın sürtüşmesini her gün sabırla taşımaktır: küçük sinir bozucu şeyler, tekrarlanan zayıflıklar, insanların sadece öyle oluşu. İkisi de gereklidir. İkisi de mümkündür, çünkü biz "Tanrı'nın seçtiği kutsal ve sevgili kişileriz" (Koloseliler 3:12). Bizden bir görev beklenmeden önce bize bir kimlik verilmiştir. Her iki bölümdeki sıraya dikkat edin: Kim olduğunuz, ne yaptığınızdan önce gelir. Seçilmiş, kutsal, sevgili kılındınız. Bu nedenle yürekten acıma, iyilik, alçakgönüllülük, yumuşak huyluluk ve sabır giyinin. Tanrı hiçbir zaman bizden bağışlamayı yoktan var etmemizi istemez. Bize zaten verilmiş olandan almamızı ister. Bugün birini bağışlamakta zorlanıyorsanız, davet daha fazla irade gücü toplamanız değildir. Sevilmişliğinizin daha derinine inmenizdir. Tanrı'nın sizi Mesih'te bağışladığı gerçeğiyle baş başa kalın ve bunun taşmasına izin verin.
4. Gün
Bugünün okuması
Düşünce
İsa bu hikâyeyi, kendisinin günahkârları kabul edip onlarla yemek yemesine homurdanan insanlara anlattı. Bu yüzden benzetmeye girmeden önce dinleyicilerin ağırlığını hissetmeliyiz. Ferisiler ve din bilginleri soğuk, ilgisiz insanlar değildi. Kutsallığın, kirli sayılanlardan uzak durmayı gerektirdiğine inanan derin dindar kişilerdi. İsa onların homurtusuna bir tartışmayla değil, bir baba hakkındaki bir hikâyeyle karşılık verdi. Küçük oğlun isteği, "malın bana düşen payını bana ver" (Luka 15:12), o kültürde neredeyse babasının ölmesini dilemek anlamına geliyordu. Oğul ilişkiyi değil, mirası istiyordu. Babanın sahip olduğunu istiyordu, babanın kendisini değil. Baba ise ona istediğini verdi. Bu tek başına bir lütuf tablosudur: Tanrı'nın bize, kendisinden uzaklaşmak için bile tanıdığı özgürlük. Oğul sonunda uzak bir ülkede domuz güdüyor. Bu, bir Yahudi dinleyici için düşünülebilecek en alçaltıcı durumdu. Sonra metin "aklı başına geldi" der (Luka 15:17). Bu sözün üzerinde durmaya değer. Aklının başına gelmesi, değerli hâle gelmesi demek değildir. Oğulun kalkarken yaptığı plan hâlâ bir pazarlıktır: ücretli bir hizmetkâr olmayı, ekmeğini kazanmayı önerecek. Henüz yeniden oğul olarak kabul edilmeyi beklemiyor. Bir konuşma hazırlıyor. Ama baba bekliyor. "Daha uzaktayken babası onu görüp acıdı" (Luka 15:20). Baba yola bakıyordu. Oğlunu görünce konuşmayı beklemedi. Koştu. Eski Yakın Doğu'da saygın bir adam koşmazdı, bu onurlu sayılmazdı. Baba yine de koştu, oğlunun boynuna sarılıp onu öptü. Oğul hazırladığı konuşmaya başlıyor, baba ise sözünü bir şenlikle kesiyor. İsa'nın homurdanan dindar insanlara, ve bize, tanıttığı Tanrı işte budur. O kapıda kollarını kavuşturmuş, özrünüzün yeterli olup olmadığını dinlemek için beklemiyor. Koşuyor. Sizi yolda gözlüyordu. Sözleriniz bitmeden O çoktan cüppeyi, yüzüğü ve şöleni istiyor.
5. Gün
Bugünün okuması
Düşünce
Sahneyi gözünüzün önüne getirin: Yeruşalim surlarının dışında bir tepe, gökyüzüne karşı üç haç ve sabahtan beri ortadaki adamla alay eden bir kalabalık. Askerler az önce Onun ellerine ve ayaklarına çivileri çakmış. Dinsel önderler alay ediyor. Kalabalık yuhalıyor. İşte tam o anda, acı dinince ya da kalabalık susunca değil, İsa ağzını açıp şöyle diyor: "Baba, onları bağışla, çünkü ne yaptıklarını bilmiyorlar" (Luka 23:34). Bu sözleri daha önce hiç okumadıysanız, yavaş yavaş yüreğinize insinler. Yüz kez okuduysanız, onları ilk kez duyuyormuş gibi dinlemeye çalışın. Bunu bu kadar şaşırtıcı kılan, zamanlamadır. O, rahata kavuşmayı beklemiyor. İnsanların tövbe edip bağışlanmayı dilemesini beklemiyor. Çiviler daha tazeyken, hakaretler hâlâ savrulurken onların bağışlanması için dua ediyor. Bu, bir duygu olarak bağışlama değildir: sevgiye dayanan bir seçim, iradenin bir eylemidir. İsa, çoğu zaman gözden kaçırdığımız bir şeyi biliyordu: Kendisine acı çektirenler ruhsal körlük içinde davranıyordu. "Ne yaptıklarını bilmiyorlar." Bu söz günaha mazeret değildir; insanlarla anlayışlarının bittiği yerde buluşan Tanrı'nın merhametine açılan bir penceredir. Sonra Elçilerin İşleri 7'ye geliyoruz ve ilk Hristiyan şehit olan Stefanos'u öfkeli bir kalabalığın taşlayarak öldürdüğünü görüyoruz. Taşlar yağarken Luka, onun yüksek sesle, "Ya Rab, bu günahı onların sorumluluğuna yazma!" diye seslendiğini kaydeder (Elçilerin İşleri 7:60). Stefanos, Mesih'in Ruhu tarafından öylesine değiştirilmişti ki, haçtaki dua onun son nefesinin duası oldu. Bu örüntü tesadüf değildi. Stefanos İsa'nın yaptığını görmüştü ve bu, onda öylesine derin kök salmıştı ki en çaresiz saatinde meyve verdi. Bugün için sessiz ve yoklayıcı soru şu: Listenizdeki en zor isim hangisi? Kimin yaptığı hâlâ göğsünüzde bir şeyi sıkıştırıyor? İsa o duayı rahat bir uzaklıktan etmedi. Haçtan etti. Demek ki gerçek, bedeli ağır, Ruh'un güçlendirdiği bağışlama, yarının tam ortasında bile mümkündür; yalnızca iyileştikten sonra değil. Önce hissetmeniz gerekmez. Önce seçebilirsiniz ve duyguyu arkanızdan getirmesi için Tanrı'dan dileyebilirsiniz.
6. Gün
Bugünün okuması
Düşünce
İtiraf edilmemiş bir şey ruhta çok uzun süre kalınca, kemiklere çöken bir ağırlık vardır. Mezmur yazarı bunu çok iyi biliyordu. Mezmur 32'de, itiraftan önceki dönemini, günahı konusunda sustuğu zamanı anlatır: "Sustuğum sürece gün boyu inlemekten kemiklerim eridi" (Mezmur 32:3). Bu, suçluluğun insanı içten dışa nasıl etkilediğinin canlı ve bedensel bir tasviridir. Suçluluğu hukuki bir kavram olarak anlatmıyor; kuraklığın toprağı kurutması gibi onu tüketen bir deneyim olarak anlatıyor. Sonra itiraf etti. Ve her şey değişti. Yüzyıllar sonra elçi Yuhanna aynı gerçeği en açık biçimde şöyle koyar: "Günahlarımızı itiraf edersek, O sadıktır, adildir; günahlarımızı bağışlar ve bizi her kötülükten arındırır" (1. Yuhanna 1:9). Yuhanna'nın yan yana koyduğu iki sözcüğe dikkat edin: sadık ve adil. Tanrı bizi hoşgörülü olduğu için ya da başka tarafa baktığı için bağışlamaz. Antlaşma vaatlerine sadık olduğu ve adalet haçta zaten yerine geldiği için bağışlar. Bağışlama, Tanrı'nın kuralları esnetmesi değildir; Mesih aracılığıyla onlara saygı göstermesidir. İlk kez okuyanlar için işin sade biçimi şudur: İtiraf, Tanrı'nın lütfunu kazanmak için bir tören yapmak değildir. Yalnızca neyin gerçek olduğu konusunda Tanrı ile aynı fikirde olmaktır: günah işlediğimiz, bunun önemli olduğu ve O'nun merhametine ihtiyacımız olduğu. Özgün Grekçedeki sözcük, Tanrı'nın söylediğini aynen söyleme düşüncesini taşır. İtiraf ettiğimizde, durumumuz hakkında Tanrı ile tartışmayı bırakır ve O'nun durduğu yerde, aynı tarafta durmaya başlarız. Bu, alçakgönüllülük tavrıdır ve kapıyı açar. Olgun imanlılar için şunu düşünün: Davut Mezmur 32'de günahını kabul ettiğinde Tanrı'nın "günahımın suçunu" bağışladığını söyler (Mezmur 32:5). Bu söz, sanki Tanrı yalnızca eylemi değil, altındaki çarpık kökü de bağışlamış gibi vurgu yapar. Arınmanın derinliği budur. Yalnızca kâğıt üzerinde affedilmiş değilsiniz; yıkandınız. Sessizce taşıdığınız her ne varsa, Tanrı dahil kimsenin fark etmemesini umduğunuz her ne varsa, onu ışığa çıkarmak için bugün iyi bir gündür. O sadıktır. O adildir. Ve arındıracaktır.
7. Gün
Bugünün okuması
Düşünce
Bu hafta uzun bir yol kat ettik. Tanrı'nın bağışlayışının nefes kesen genişliğinden, bağışlamayı başkalarına uzatmanın bedelli ve Ruh'un güçlendirdiği işine geldik. Bugün bütün yolculuğun hazırlandığı soruya varıyoruz: Gerçekten özgür yaşamak neye benzer? Yalnızca bağışlanma öğretisini bilmek değil, yalnızca etkileyici bir salıverilme anı yaşamak değil, sıradan günlerde eski yaraların ya da eski haksızlıkların artık esiri olmayan biri olarak yürümek. Peygamber Mika, bütün Kutsal Kitap'ta Tanrı'nın bağışlayışının en güzel tablolarından birini bize sunar. O, "iyilikten zevk alan" ve günahlarımızı "denizlerin derinliklerine atan" bir Tanrı'dan söz eder (Mika 7:18-19). Derin deniz imgesi bilinçli seçilmiştir. Eski dünyada denizin dipleri, insanın hayal edebileceği en ulaşılmaz, en bilinmez yerdi. Tanrı günahlarınızı bir yerde dosya dolabına kaldırmıyor. Onları yedekte tutmuyor. Onları geri dönemeyecekleri bir yere atıyor. Eski vaizlerin boşuna söylediği bir söz yok: O günahları denize atar ve oraya "Balık Tutmak Yasaktır" diye bir levha diker. Pavlus, Romalılar'a yazarken bu özgürlüğü günlük ilişkilerin dokusuna indirir. "Kötülüğe yenilme, kötülüğü iyilikle yen" (Romalılar 12:21). Özgür yaşamanın pratik biçimi budur. Yanlış şeylerin doğruymuş gibi gösterilmesi ya da acının hiç yaşanmamış sayılması demek değildir. Kötülüğün hikâyenizde son sözü söylemesine izin vermemek demektir. Size haksızlık etmiş birine gösterilen her içten iyilik, onun tutsağı olmadığınızın ilanıdır. Özgürsünüz ve özgür gibi yaşamayı seçiyorsunuz. Bu hafta sona ererken, özgürlüğün bedeninizde, günlük programınızda, ilişkilerinizde gerçekte nasıl hissettirdiğini düşünün. Tanrı'dan alınan bağışlanma, ilk gün tamamlayıp geçtiğiniz bir işlem değildir. Her sabah soluduğunuz havadır. Başkalarına uzatılan bağışlama da tek seferlik dramatik bir an değildir. Bu, geçmişin bugüne hükmetmesine izin vermemek için her gün sürdürülen bir uygulama, bazen de her gün verilen bir karardır. Özgür yaşamak için yaratıldınız. O'nun lütfuyla bunu yapabilirsiniz.